Premier Mark Carney gestem wskazuje na minister spraw zagranicznych Anitę Anand, drugą od lewej, i ambasadora Kanady w Armenii Andrew Turnera podczas spotkania z premierem Armenii Nikolem Paszynianem w Pałacu Rządowym w Erywaniu.
Premier Mark Carney spotkał się w niedzielę w stolicy Armenii, Erywaniu, z premierem Nikolem Paszynianem, tuż przed rozpoczęciem szczytu Europejskiej Wspólnoty Politycznej. Tematem rozmów była strategiczna kooperacja w dziedzinie polityki, bezpieczeństwa i infrastruktury.
Kanada jest pierwszym państwem spoza Europy uczestniczącym w tych spotkaniach, które realizowane są dwa razy w roku od czasu rosyjskiej inwazji na Ukrainę w 2022 roku. Biorą w nich udział państwa Unii Europejskiej, a także inne kraje, m.in. Islandia, Turcja i Ukraina.
Podczas rozmowy Mark Carney podziękował Nikoli Paszynianowi za zaproszenie, podkreślając, iż szczyt odbywa się w „przełomowym momencie” dla Europy i jej wartości.
Jak poinformowało Biuro Premiera, głównymi celami wizyty są wsparcie dla Ukrainy oraz rozwój handlu i inwestycji na kontynencie europejskim.
Premier Kanady został również zaproszony przez przewodniczącą Parlamentu Europejskiego Robertę Metsolę do wygłoszenia przemówienia podczas niedzielnych obrad i przyjął to zaproszenie.
Mark Carney pozostanie w Erywaniu do poniedziałku. W trakcie szczytu prowadzi rozmowy dwustronne z wieloma światowymi przywódcami. W niedzielę spotkał się m.in. z premierem Polski Donaldem Tuskiem. Politycy rozmawiali o relacjach między oboma krajami.
W niedzielę premier Carney spotkał się m.in. z premierem Polski Donaldem Tuskiem.
– Jestem naprawdę szczęśliwy, ponieważ nasze relacje i nasza przyjaźń mogą stanowić wzór dla innych – powiedział Donald Tusk.
Mark Carney podkreślił znaczenie współpracy w obszarze obronności i handlu, zaznaczając jednocześnie, iż najważniejsze pozostaje wypracowanie wspólnego stanowiska wobec Ukrainy.
W planach premiera znalazły się również spotkania z prezydentem Ukrainy Wołodymyrem Zełenskim, premierem Hiszpanii Pedro Sánchezem oraz premier Włoch Giorgią Meloni. Weźmie on także udział w trójstronnym spotkaniu z przewodniczącą Komisji Europejskiej Ursulą von der Leyen oraz przewodniczącym Rady Europejskiej Antoniem Costą.
W podróży premierowi towarzyszy minister spraw zagranicznych Anita Anand.
Krytycznie do charakteru wizyty odniósł się Jean‑François Ratelle z Uniwersytetu w Ottawie. Zdaniem eksperta wizyta nie wskazuje na kontynuację dotychczasowej polityki Kanady wobec Armenii, opartej na wspieraniu demokracji i stabilizacji regionu.
– Jesteśmy świadkami wyraźnej zmiany priorytetów polityki zagranicznej Kanady – stwierdził w rozmowie z The Canadian Press. – Coraz częściej koncentrujemy się na własnych interesach, zamiast odgrywać wiodącą rolę w kształtowaniu międzynarodowych standardów – dodał.
Komunikat Biura Premiera nie odnosił się szerzej do sytuacji na Kaukazie Południowym. Tymczasem region od lat pozostaje areną konfliktu między Armenią a Azerbejdżanem o kontrolę nad Górskim Karabachem.
Po eskalacji walk w 2023 roku ponad 100 tysięcy osób zostało zmuszonych do opuszczenia regionu. W tym samym czasie Kanada otworzyła ambasadę w Erywaniu i krytykowała działania Azerbejdżanu, włączając się m.in. w misję bezpieczeństwa Unii Europejskiej.
Ottawa podejmowała również działania na rzecz wsparcia demokracji w regionie oraz przeciwdziałania dezinformacji w byłych republikach radzieckich.
Według Ratelle’a od czasu objęcia urzędu przez Marka Carneya aktywność Kanady w tym zakresie znacząco osłabła.
Sam premier przyznał, iż wcześniej nie odwiedzał Armenii. Ostatnim szefem rządu Kanady, który złożył wizytę w tym kraju, był Justin Trudeau podczas szczytu frankofonii w 2018 roku.
Wizyta Carneya wpisuje się w szerszą strategię zacieśniania relacji handlowych, m.in. z Turcją, którą premier planuje odwiedzić podczas lipcowego szczytu NATO.
Jak ocenił Achim Hurrelmann z Uniwersytetu Carleton, głównym celem udziału Kanady w spotkaniu może być przyspieszenie rozmów dotyczących współpracy obronnej z Europą.
– Najważniejsze wydaje się stworzenie możliwości bezpośrednich rozmów z przywódcami Unii Europejskiej oraz Ukrainy i Wielkiej Brytanii, aby rozwijać wspólne inicjatywy – wskazał ekspert.
