Pierwsza w Polsce biometanownia rolnicza uruchomiona!

Do krajowej sieci gazowej trafia już gaz powstający dzięki hodowli bydła mlecznego. Przygotowanie inwestycji trwało 4 lata i dzięki determinacji inwestorów zakończyło się sukcesem. 25 września oficjalnie otwarto biometanownię rolniczą przyłączoną do sieci Polskiej Spółki Gazownictwa, a w uroczystości udział wzięli ministrowie rolnictwa i rozwoju wsi oraz energii.

MATERIAŁ SPONSOROWANY

Trzech spokrewnionych rolników przetarło szlaki dla budowy polskich biometanowni rolniczych. Spółkę Agro-Biogas założyli bracia Marek i Robert Dzwonkowscy oraz ich szwagier, Paweł Cygan. Wspólnie prowadzą gospodarstwa o powierzchni ok. 450 ha i hodowlę ok. 1600 krów mlecznych.

Niełatwy los pioniera

Początkowo instalacja w Komorowie miała być klasyczną biogazownią kogeneracyjną. Plany zmieniły się, gdy rolnicy ustalili, iż w wybranej przez nich lokalizacji nie będzie możliwe uzyskanie przyłącza do sieci elektroenergetycznej. Okazało się jednak, iż na terenie działki przebiega gazociąg wysokiego ciśnienia, zarządzany przez PSG. To skierowało projekt na zupełnie nowe tory.

– Mając przed sobą tak szacowne grono włodarzy lokalnych, wojewódzkich i państwowych, chciałbym zaapelować do państwa, aby następna biometanownia mogła powstać szybciej niż nasza – przez 4 lata. Taka inwestycja wspiera środowisko, obniża emisje, ale jest też gwarantem bezpieczeństwa energetycznego Polski. Mamy zasoby, by pokryć 1/4 zużycia gazu w Polsce. Szkoda by było zaprzepaścić
tę szansę – mówił podczas oficjalnego otwarcia instalacji Krzysztof Janiszewski, przedstawiciel Agro-Biogas.

KONGRES BIOGAZU 2026 – W GRUDNIU SPOTKAMY SIĘ W WARSZAWIE

Droga od pierwszych założeń projektu do uruchomienia produkcji wymagała od inwestorów przejścia przez szereg procedur administracyjnych, uzgodnień dotyczących przyłączenia do sieci, pozyskania finansowania i partnerów handlowych, a następnie realizacji samej inwestycji. Budowa biometanowni rozpoczęła się w marcu 2025 r., natomiast rozruch technologiczny instalacji przeprowadzono w sierpniu br.

Od lewej: Robert Dzwonkowski, Marek Dzwonkowski, Krzysztof Janiszewski i Paweł Cygan – wspólnicy w Agro-Biogas

Instalację zaprojektowano z myślą o docelowej mocy 1 MW, w tej chwili pracuje ona na poziomie odpowiadającym ok. 0,5 MW. W pierwszym etapie może produkować blisko 120 Nmł biometanu na godzinę. Po osiągnięciu pełnej skali wydajność ma wzrosnąć do 250 Nmł/h, co oznacza produkcję biometanu na poziomie 20 GWh rocznie. Każdego roku będzie do niej trafiać 58,6 tys. t obornika i gnojowicy bydlęcej. Generalnym wykonawcą instalacji i dostawcą technologii jest agriKomp Polska.

Biometanownia Agro-Biogas jest pierwszą rolniczą instalacją tego typu podłączoną do sieci dystrybucyjnej PSG

Zaangażowanie wielu podmiotów

Jednym z kluczowych elementów projektu było stworzenie modelu, który zapewni inwestycji przewidywalność przychodów i możliwość długoterminowego funkcjonowania. Partnerem Agro-Biogas została spółka Axpo, która objęła mniejszościowy udział w firmie oraz zawarła z nią 20-letnią umowę na odbiór biometanu. Axpo odpowiada za sprzedaż wyprodukowanego gazu. Umowa określa m.in. wolumeny dostaw, mechanizm ustalania ceny oraz zasady rozliczeń. To szczególnie istotne, ponieważ samo objęcie instalacji systemem wsparcia nie rozwiązuje kwestii sprzedaży wytworzonego paliwa. W przypadku Komorowa ryzyko to ograniczono właśnie dzięki długoterminowej umowie handlowej.

Jak podkreślał Krzysztof Ryszkiewicz z Axpo, model łączący produkcję biometanu z długoterminowym odbiorem paliwa zwiększa przewidywalność przychodów, a tym samym stabilność finansową przedsięwzięcia. Przedstawiciele inwestora wskazywali, iż zawarty kontrakt był również jednym z elementów ułatwiających pozyskanie kapitału na realizację projektu. Istotnym etapem inwestycji było także uzyskanie finansowania z BOŚ Banku.

W uroczystym otwarciu biometanowni udział wzięli m.in. ministrowie rolnictwa i rozwoju wsi oraz energii

Znaczący udział w realizacji projektu miała Polska Spółka Gazownictwa. Operator sieci dystrybucyjnej przygotował przyłącze wysokiego ciśnienia wraz z niezbędną infrastrukturą. Przepustowość przyłącza wynosi 250 Nmł/h. Przy pełnej skali do sieci może trafiać ok. 2,1 mln Nmł biometanu rocznie. Infrastruktura została zaprojektowana z myślą o docelowej pracy instalacji oraz jej dalszym rozwoju.

To ważne, bo inwestorzy zakładają dalszy rozwój projektu. Nowa infrastruktura PSG może w przyszłości ułatwić rozwój kolejnych projektów biometanowych w regionie.

Oto mapa biogazowni rolniczych w Polsce!

– Produkcja biometanu z krajowego substratu to nie tylko budowanie gospodarki obiegu zamkniętego i dbanie o środowisko. Głęboko wierzymy, iż jest to również budowanie i wzmacnianie jednego z filarów bezpieczeństwa energetycznego Polski – mówił podczas otwarcia biometanowni dr Szymon Paweł Moś, prezes zarządu Polskiej Spółki Gazownictwa.

dr Szymon Paweł Moś, prezes zarządu Polskiej Spółki Gazownictwa

– Z punktu widzenia sieci dystrybucyjnej Polskiej Spółki Gazownictwa molekuła metanu wyprodukowana w biometanowni i molekuła metanu pochodząca z wydobycia nie różnią się. To ta sama molekuła. Innymi słowy – oznacza to, iż wraz z biometanem otrzymujemy kolejne krajowe źródło paliwa gazowego. Gaz jest paliwem stabilizującym, bez którego transformacja energetyczna się nie odbędzie. Nie sposób w kontekście przyłączanej dziś biometanowni nie zauważyć, iż polska wieś, polska produkcja rolna, polski rolnik – w tym nowoczesnym, energetycznym wymiarze, odpowiadającym wyzwaniom naszych czasów – stają się jednym z fundamentów krajowego bezpieczeństwa – tłumaczył prezes PSG.

Operator podkreśla, iż Komorowo nie ma pozostać odosobnioną realizacją. PSG ma w tej chwili zawarte 23 umowy dotyczące przyłączenia kolejnych biometanowni, a liczba wydanych warunków przyłączenia i oświadczeń o możliwości przyłączenia przekroczyła 1,9 tys. Milowy krok dla branży biometanowej Komorowo nie jest pierwszym miejscem w Polsce, w którym biometan trafia do sieci gazowej. W 2025 r. uruchomiono instalację przy Cukrowni Strzelin na Dolnym Śląsku. Projekt Agro-Biogas ma jednak inny charakter – jest pierwszą rolniczą biometanownią przyłączoną do sieci dystrybucyjnej PSG. Dla PSG kolejne instalacje oznaczają również zdobywanie doświadczenia w obsłudze źródeł biometanu i rozwijanie kompetencji potrzebnych przy następnych inwestycjach.

– Mamy dużo do zrobienia w temacie OZE, biometanu, biogazu i produkcji energii elektrycznej. Rolnicy chcą to robić – mówił podczas otwarcia Stefan Krajewski, minister rolnictwa i rozwoju wsi. – Gratuluję tym, którym się to udało, i trzymam kciuki za tych, którzy to planują – dodał.

Jak zapowiedział w rozmowie z „Magazynem Biomasa” dr Szymon Paweł Moś, w przyszłym roku planowane jest przyłączenie do sieci kolejnych ośmiu biometanowni.

Wielkie otwarcie rynku

Pojawienie się kolejnej pinezki na biometanowej mapie Polski to sygnał dla inwestorów, który świadczy o tym, iż rzeczywiście „się da”. Biometan przestaje być koncepcją i staje się faktycznym elementem polskiego miksu energetycznego. Ponadto – zmienia rolę wsi z producenta żywności w filar bezpieczeństwa energetycznego.

Biometanownia w Komorowie jest inwestycją rodzinną. Spółkę Agro-Biogas założyli dwaj bracia i ich szwagier, prowadzący gospodarstwa rolne o łącznej powierzchni 450 ha

– Bezpieczeństwo energetyczne buduje się od podstaw. Musi być ono niezależne przede wszystkim od zewnętrznych łańcuchów dostaw, importu surowców z zagranicy czy technologii. To, co jest fenomenalne w tej inwestycji, to fakt, iż ma ona charakter rolniczy i jest bilansowana lokalnie – wskazywał podczas otwarcia Miłosz Motyka, minister energii.

Otwarcie biometanowni w Komorowie oznacza przetarcie ścieżki dla kolejnych tego typu projektów. Jak wskazują zapowiedzi PSG – to też początek szerszego rozwoju rynku, który potrzebował takiego pionierskiego rozwiązania.

CHCESZ WIEDZIEĆ WIĘCEJ? CZYTAJ MAGAZYN „RYNEK BIOGAZU I BIOMETANU”:

Tekst: Daria Lisiecka
Zdjęcia: Izabela Królik, Magazyn Biomasa