17 lipca Komisja Europejska opublikowała długo oczekiwaną propozycję reformy systemu EU ETS. Wśród najważniejszych założeń znalazły się m.in. zmniejszenie tempa redukcji uprawnień (LRF) do 3,7% w latach 2031-2035 i 1,7% od 2036 roku, obniżenie wskaźnika uprawnień w Rezerwie Stabilności Rynkowej (MSR) z 24% do 12%, a także przedłużenie Funduszu Modernizacyjnego.
Kluczowe postulaty PGE wobec reformy EU ETS
Polska Grupa Energetyczna (PGE) pozytywnie ocenia kierunek proponowanych zmian, wskazując, iż reforma odpowiada na część wyzwań zgłaszanych przez sektor energetyczny. Spółka zwraca uwagę na konieczność dalszych prac nad szczegółowymi rozwiązaniami.
Reforma to dobry punkt wyjścia do wypracowania dalszych rozwiązań.
PGE podkreśla, iż dotychczas koszty uprawnień emisyjnych stanowiły dla polskich odbiorców przemysłowych około 40-50% rachunku za energię, podczas gdy średnia w UE to około 10%.
Zmiany w systemie – oczekiwania i postulaty
Wśród postulatów PGE znalazło się m.in.:
- zwolnienie z obowiązku zakupu uprawnień dla jednostek wytwórczych pracujących do 1500 godzin rocznie, co mogłoby obniżyć ceny energii w Polsce choćby o 10-15%;
- utrzymanie finansowania Funduszu Modernizacyjnego na poziomie co najmniej 4,5% puli uprawnień EU ETS po 2030 r.;
- wprowadzenie mechanizmu wspierającego inwestycje w sektorze elektroenergetycznym („investment booster”);
- dalsza reforma MSR i zmniejszenie „intake rate”, by zapewnić płynność rynku po 2030 r.;
- optymalny poziom liniowej redukcji emisji (LRF) na poziomie 2,5–2,8% w całym okresie funkcjonowania systemu.
PGE wskazuje także na potrzebę elastyczności systemu, aby sprostać wymaganiom przemysłu i energetyki, zwłaszcza w sytuacji ograniczonej dostępności gazów odnawialnych, takich jak biometan czy wodór. Spółka apeluje o efektywne mechanizmy przeciwdziałające gwałtownym zmianom cen oraz zapewniające długoterminową przewidywalność.
Sektor ciepłowniczy i instalacje odpadowe – wyzwania i rekomendacje
Według PGE sektor ciepłowniczy otrzymuje relatywnie kilka bezpłatnych uprawnień – w przypadku spółki pokrywają one jedynie ok. 7% potrzeb. Dalsze ograniczanie alokacji może zwiększyć presję kosztową na sektor, który musi jednocześnie finansować transformację i zapewniać bezpieczeństwo dostaw.
Spółka pozytywnie ocenia doraźne zwiększenie alokacji wynikającej z benchmarków dla ciepła i paliwa w latach 2026–2030 oraz stworzenie podstaw do ustanowienia sektorowych benchmarków po 2030 r. PGE podkreśla, iż nowe rozwiązania powinny uwzględniać specyfikę ciepłownictwa systemowego i społeczny wymiar kosztów ciepła.
Dyskusji wymaga także objęcie kosztami ETS instalacji termicznego przekształcania odpadów od 2031 r., które według Komisji Europejskiej odpowiadają za ok. 40 Mt kopalnego CO₂ rocznie. PGE zwraca uwagę, iż instalacje te umożliwiają odzysk ciepła i energii, podczas gdy składowiska odpadów – będące źródłem emisji metanu – nie są objęte systemem.
Wpływ reformy na cele klimatyczne i konkurencyjność
PGE podsumowuje, iż proponowane rozwiązania pozwolą realizować cele klimatyczne Unii Europejskiej, ograniczając jednocześnie wpływ kosztów systemu EU ETS na ceny energii i wzmacniając konkurencyjność gospodarki europejskiej.
Zobacz również:
- ORLEN: Rewizja systemu ETS kluczowa dla przyszłości sektora chemicznego w Europie
- ETS kosztuje polską gospodarkę miliardy euro rocznie – raport WEI wskazuje rynkowe alternatywy
- Opóźnienie ETS2 może kosztować UE 50 mld euro – najważniejsze wyzwania i konsekwencje
- Komisja Europejska przeznacza 5,2 mld euro z EU ETS na technologie czystej energii i dekarbonizację przemysłu
- Rada Europejska otwiera drogę do zmian w ETS2 – sukces polskiej dyplomacji
Źródło: PGE S.A.
