fot. MRiTW konferencji, której przewodniczył minister finansów i gospodarki Andrzej Domański, wzięli udział przedstawiciele 21 państw członkowskich UE oraz Stéphane Séjourné, wiceprzewodniczący wykonawczy Komisji Europejskiej ds. dobrobytu i strategii przemysłowej. Na zaproszenie ministra Domańskiego w spotkaniu uczestniczył Marek Górski, prezydent Konfederacji Lewiatan
Celem spotkania było nadanie impulsu działaniom Unii Europejskiej w odpowiedzi na rosnącą presję konkurencyjną i wyzwania geopolityczne. Dyskusje dotyczyły m.in. ochrony europejskiego przemysłu przed nieuczciwą konkurencją, wysokich kosztów energii, ograniczania obciążeń regulacyjnych oraz pogodzenia dekarbonizacji z utrzymaniem produkcji przemysłowej w Europie.
Friends of Industry to nieformalna inicjatywa współpracy państw członkowskich UE, służąca koordynowaniu stanowisk w sprawach polityki przemysłowej i konkurencyjności europejskiej gospodarki.
fot. MRiTLewiatan: czas przejść od planów do działania
Konferencja rozpoczęła się od sesji z udziałem przedstawicieli europejskich organizacji biznesowych. Marek Górski przedstawił doświadczenia firm zrzeszonych w Konfederacji Lewiatan oraz postulaty dotyczące unijnej polityki gospodarczej. W swoim wystąpieniu zwrócił uwagę, iż Europa od lat trafnie diagnozuje słabości swojej gospodarki. Wskazują na nie zarówno deklaracje z poprzednich konferencji Friends of Industry, jak i raporty Enrica Letty i Maria Draghiego. Problemem pozostaje jednak tempo i skuteczność wdrażania rekomendowanych rozwiązań.
Marek Górski podkreślał, iż europejski biznes oczekuje przede wszystkim przyspieszenia działań. Przyjęte strategie powinny być realizowane według konkretnych harmonogramów, z jasno przypisaną odpowiedzialnością i mierzalnymi celami. Skuteczność działań instytucji unijnych należy oceniać nie przez liczbę nowych regulacji i strategii, ale przez ich wpływ na inwestycje, produktywność, ceny energii i konkurencyjność przedsiębiorstw.
fot. MRiTPrezydent Lewiatana wskazał również na potrzebę większej spójności polityki klimatycznej, energetycznej, handlowej i regulacyjnej UE. Zwrócił uwagę na znaczenie konkurencyjnych cen energii, utrzymania bezpłatnych uprawnień do emisji dla przemysłu, wsparcia dekarbonizacji oraz rozwoju infrastruktury energetycznej.
Wśród postulatów znalazły się także przyspieszenie deregulacji i systematyczne ograniczanie kosztów przestrzegania przepisów, eliminowanie nadmiernych wymagań krajowych (gold-plating) oraz zapewnienie przedsiębiorcom stabilnego i przewidywalnego otoczenia prawnego.
Marek Górski mówił również o potrzebie pogłębiania integracji europejskich rynków finansowych, zwiększania inwestycji w Europie, szybszego zawierania umów handlowych z partnerami spoza UE oraz wzmacniania niezależności surowcowej i technologicznej. Wskazał przy tym na znaczenie rozwoju europejskich zdolności produkcyjnych w strategicznych sektorach, w tym w obronności i sztucznej inteligencji. Jak podsumował po spotkaniu: „Europa musi pozostawać otwarta, ale nie naiwna”.
fot. MRiTDeklaracja Warszawska – wspólne priorytety 15 państw UE
Efektem konferencji było poparcie przez 15 państw członkowskich Deklaracji Warszawskiej, przygotowanej przez Polskę. Dokument stanowi wspólny głos ministrów ds. przemysłu i wkład w prace Komisji Europejskiej nad polityką przemysłową UE.
Deklaracja wskazuje siedem głównych kierunków działań. Jednym z nich jest uczynienie konkurencyjności podstawową zasadą projektowania unijnych polityk wpływających na przemysł. Sygnatariusze opowiadają się również za pełniejszym wykorzystaniem potencjału jednolitego rynku, usuwaniem barier w działalności transgranicznej i ograniczaniem nadmiernych regulacji.
W dokumencie podkreślono konieczność zmniejszenia różnicy w kosztach energii między Europą a jej globalnymi konkurentami, poprawy bezpieczeństwa dostaw surowców krytycznych oraz rozwoju europejskich technologii, w tym przemysłowej sztucznej inteligencji.
Kolejnym priorytetem jest skuteczniejsza ochrona europejskiego przemysłu przed nieuczciwymi praktykami handlowymi i globalnymi nadwyżkami mocy produkcyjnych. Deklaracja postuluje m.in. modernizację instrumentów ochrony handlu oraz działania na rzecz zachowania strategicznych zdolności produkcyjnych w Europie.
Ważne miejsce zajmuje także pogodzenie dekarbonizacji z konkurencyjnością przemysłu. Sygnatariusze wskazują na potrzebę zapewnienia przewidywalnych warunków inwestowania w ramach systemu ETS oraz skutecznej ochrony przed ucieczką emisji, z uwzględnieniem funkcjonowania mechanizmu CBAM.
Ostatni z siedmiu obszarów dotyczy przejścia od tworzenia kolejnych regulacji do ich skutecznego wdrażania i osiągania konkretnych rezultatów. Dokument podkreśla znaczenie upraszczania przepisów, skracania procedur administracyjnych i ograniczania nadmiernych obciążeń nakładanych na przedsiębiorstwa.
Deklaracja Warszawska wyznacza postulowane kierunki działań na poziomie UE. Jej poparcie nie oznacza jeszcze przyjęcia konkretnych rozwiązań legislacyjnych.
9. Ministerialna Konferencja Przyjaciół Przemysłu (Friends of Industry) odbyła się 26 października w Warszawie
Deklaracja Warszawska 2026 (PDF)
fot. MRiT
