Biometan to bezpieczeństwo. Rząd i PSG dążą do przyspieszenia inwestycji

1 godzina temu

Biometan ma wzmacniać bezpieczeństwo energetyczne Polski, ograniczać import gazu i wspierać dekarbonizację gospodarki. Choć krajowy potencjał jego produkcji szacuje się na 4 mld m3 rocznie, to dotąd do sieci gazowej przyłączono dopiero dwie biometanownie. Nowe regulacje i system wsparcia mają przyspieszyć rozwój rynku. O tym, jak przygotować Polskę na biometanową transformację, rozmawiali uczestnicy konferencji zorganizowanej przez Polską Spółkę Gazownictwa (PSG) oraz Instytut Narty i Gazu – Państwowy Instytut Badawczy (INiG-PIB).

Konferencja „Rola PSG i INiG-PIB w transformacji energetycznej Polski” odbyła się w środę w Warszawie. W wydarzeniu wzięło udział blisko 100 uczestników, w tym przedstawiciele administracji publicznej, sektora energetycznego, przedsiębiorcy i eksperci. Transmisję na żywo oglądały setki osób.

Biometan – OZE, które łączy

Na tle innych odnawialnych źródeł energii biometan wyróżnia się przede wszystkim swoją wielowymiarowością. To punkt, w którym spotykają się gospodarka odpadami, rolnictwo, energetyka, gazownictwo, przemysł, a choćby sektor wodno-kanalizacyjny. Łączy też trzy cele szczególnie ważne dla Polski: bezpieczeństwo energetyczne, konkurencyjność gospodarki oraz dekarbonizację.

– Łączy nas 215 tys. km sieci Polskiej Spółki Gazownictwa, która jest siecią gotową na biometan. To jest sieć, która łączy ludzi, branżę, łączy producentów i odbiorców, w tym także tych zawodowych – mówił dr Szymon Paweł Moś, prezes PSG, otwierając konferencję.

Jak wskazywał, spółka przeznacza rocznie ponad 3 mld zł na rozwój i modernizację infrastruktury gazowej. Inwestycje te nie tylko poprawiają bezpieczeństwo i przepustowość sieci, ale również zwiększają możliwości przyłączania nowych instalacji biometanowych.

11. Kongres Biogazu Conference&Expo – sprawdź!

Biometan powstaje w wyniku oczyszczania biogazu produkowanego z surowców organicznych, w tym odpadów i pozostałości rolniczych. Dzięki adekwatnościom zbliżonym do gazu ziemnego może być wprowadzany do istniejącej infrastruktury gazowej i zastępować paliwo kopalne. W obliczu rosnących wyzwań geopolitycznych stanowi lokalne, stabilne źródło energii, niezależne od warunków pogodowych.

– Biometan to kolejne, wsobne, niezależne źródło energii – podkreślał prezes PSG.

Produkcja odnawialnego gazu to jednak tylko jedna strona medalu. Równie istotne jest jego wykorzystanie w gospodarce. Podczas konferencji wielokrotnie wskazywano, iż biometan może wspierać dekarbonizację przemysłu, rolnictwa i transportu, a jego rozwój wymaga współpracy wielu sektorów.

– Jesteśmy o krok przed przemysłem. Po to, aby ten przemysł mógł zrobić ten krok do przodu. Tak rozumiem tę rolę Instytutu Nafty i Gazu – wskazywał dr inż. Maciej Hodorowicz.

Podkreślał przy tym, iż nowe technologie muszą nie tylko sprawdzać się w teorii, ale przede wszystkim umożliwiać bezpieczne wdrożenie w istniejącym systemie energetycznym. Biometan, dzięki możliwości wykorzystania infrastruktury gazowej, ma pod tym względem istotną przewagę.

Po pierwsze: bezpieczeństwo

Możliwość produkcji biometanu z krajowych surowców sprawia, iż może on stać się ważnym elementem wzmacniania niezależności energetycznej Polski. To szczególnie istotne w kontekście ambicji budowania regionalnego hubu gazowego i ograniczania zależności od importowanych paliw.

– Biometan śmiało można nazwać komponentem budującym naszą niezależność energetyczną, która wzmacnia obronność naszego państwa – podkreślił dr Szymon Paweł Moś.

Czytaj też: Biometanownie przy polskich cukrowniach. Wspólny projekt Enei i KGS

Znaczenie biometanu w transformacji energetycznej dostrzega również rząd. Otwierając konferencję, minister energii Miłosz Motyka zwrócił uwagę, iż inwestycje w nowe źródła energii nie wynikają wyłącznie z celów klimatycznych, ale mają przede wszystkim uzasadnienie gospodarcze i strategiczne.

– My nie inwestujemy w transformację energetyczną dlatego, iż nam jest wygodnie, tylko dlatego, iż transformacja się opłaca i podnosi nasze bezpieczeństwo – powiedział minister.

W jego ocenie rozwój krajowej produkcji biometanu wpisuje się w szerszy proces wzmacniania bezpieczeństwa energetycznego i konkurencyjności polskiej gospodarki. Każdy metr sześcienny odnawialnego gazu wyprodukowanego z lokalnych substratów może ograniczać zapotrzebowanie na gaz z importu, a jednocześnie tworzyć nowe możliwości rozwoju dla rolnictwa i przedsiębiorstw.

Nowe przepisy mają odblokować inwestycje

Jednym z tematów konferencji były zmiany legislacyjne, na które polska branża biometanowa czeka od lat. Minister Miłosz Motyka przypomniał o kwietniowej reformie Prawa energetycznego, która ułatwiła przyłączanie instalacji do sieci i stworzyła korzystniejsze warunki rozwoju biogazowni.

Kolejnym krokiem ma być ustawa biometanowa (UD332), której wejście w życie zapowiedziano na 1 grudnia 2026 r. Przewiduje ona wprowadzenie aukcyjnego systemu wsparcia dla instalacji produkujących biometan o mocy powyżej 1 MW.

Czytaj też: Czeskie lekcje dla polskiego rynku biometanu

To istotna zmiana z perspektywy inwestorów. Dotychczas brak dedykowanego mechanizmu wsparcia dla dużych instalacji był jedną z najważniejszych barier rozwoju krajowego rynku. System aukcyjny ma zwiększyć przewidywalność przychodów i ułatwić finansowanie inwestycji, których realizacja wymaga znacznych nakładów kapitałowych.

Skala zainteresowania biometanem pokazuje jednak, iż rynek nie czekał bezczynnie. Polska Spółka Gazownictwa wydała już 495 warunków przyłączenia instalacji do sieci. Dwie biometanownie rozpoczęły działalność, 25 umów przyłączeniowych znajduje się w realizacji, a kolejnych 42 jest przygotowywanych.

Przed polskim rynkiem biometanu otwiera się więc nowy etap. Potencjał surowcowy, istniejąca infrastruktura gazowa i rosnące zainteresowanie inwestorów tworzą podstawy do rozwoju sektora. O tym, czy zostanie on wykorzystany, zdecydują jednak nie tylko nowe regulacje, ale także tempo realizacji inwestycji i zdolność do przełożenia deklaracji na konkretne projekty.